Tıp Dünyası Havacılık İş birliği
- Eray Beceren

- 5 Ara 2025
- 2 dakikada okunur

Ticari havacılık, yıllardır en güvenli seyahat yöntemlerinden biri olarak kabul edilmektedir ve son 30 yılda kaza oranlarında ciddi bir düşüş yaşanmıştır. Sağlık sektörü de, riskli ve karmaşık yapısı nedeniyle havacılık endüstrisini bir güvenlik modeli olarak örnek almaktadır. UW Medicine (Washington Üniversitesi Tıp Fakültesi) asistan ve uzmanlık öğrencileri, hasta bakımını iyileştirmek amacıyla Horizon Air ile iş birliği yaparak havacılık güvenliği protokollerini tıp alanına uyarlamayı öğrenmektedir,.
Aşağıda, bu eğitim programından elde edilen temel dersler ve bunların hastanelere nasıl uygulanabileceği detaylandırılmıştır.
1. Yüksek Güvenilirlik Kültürü ve Simülasyon
Havacılık, "yüksek güvenilirlik endüstrisi" olarak bilinir; bu, yüksek risk ve karmaşıklığa rağmen istatistiksel beklentilerin çok altında hata oranıyla çalıştığı anlamına gelir. Tıp dünyası da benzer şekilde kaygılı ve korku içindeki insanlarla ilgilenen, hataya yer olmayan bir sektördür. Her iki sektör de becerileri yargılayıcı olmayan ancak düzeltici ve destekleyici bir şekilde öğretmek için simülasyon teknolojisini kullanır. UW Medicine öğrencileri, bu eğitim kapsamında Horizon Air'in eğitim üssünde Embraer 175 uçuş simülatörünü kullanarak motor arızası ve acil iniş senaryolarını gözlemleme şansı bulmuştur,.
2. Ekip Kaynak Yönetimi ve "Steril Kokpit"
1980'lerde havacılık güvenliğinde devrim yaratan Ekip Kaynak Yönetimi (CRM) prensipleri, tıbbi ekipler için de hayati önem taşır. Bu prensiplerin temel taşları şunlardır:
Net Görev Dağılımı: Ekip üyelerinin rollerinin açıkça anlaşılması.
Kapalı Döngü İletişimi: Anlaşıldığını teyit etmek için sözlü geri bildirim verilmesi.
Psikolojik Güvenlik: Tüm ekip üyelerinin endişelerini dile getirmesine olanak tanıyan bir ortam yaratılması.
Ayrıca, kritik görevler sırasında dikkat dağıtıcı konuşmaları yasaklayan "steril kokpit" kuralı da tıp eğitimine entegre edilmektedir. Örneğin, bu kural cerrahi müdahalelerin veya invaziv prosedürlerin en kritik anlarında uygulanarak odaklanmayı artırabilir.
3. Kontrol Listeleri (Checklist) ve Doğrulama
Pilotlar, motorları çalıştırmak ve diğer işlemleri tamamlamak için üretici kontrol listelerini adım adım takip eder. Bu listeler, kritik adımların her seferinde doğru şekilde yapılmasını sağlar.
Tıpta kontrol listeleri kullanılsa da, havacılıktaki "meydan okuma-yanıt" (challenge-response) formatı henüz tam olarak yaygınlaşmamıştır. İdeal olan bu formatta; bir kişi önemli bir ilacı veya işlemi sesli olarak okurken, diğer bir ekip üyesi bunun doğru şekilde uygulandığını veya sipariş edildiğini doğrular. Bu yöntem, özellikle hasta vizitlerinde ilaçların doğrulanması veya ameliyatların başlangıç aşamalarında hatayı en aza indirmek için kullanılabilir.
4. Önce Kendi Maskenizi Takın: Çalışan Sağlığı
Uçuş güvenlik anonslarında sıkça duyduğumuz "Başkalarına yardım etmeden önce kendi oksijen maskenizi takın" kuralı, sağlık çalışanları için de geçerlidir. Doktorların başkalarına daha iyi bakabilmeleri için önce kendi sağlıklarına dikkat etmeleri gerekir.
Pandemi sonrası her iki sektör de tükenmişlik ve personel eksikliği gibi sorunlarla mücadele etmektedir. Eğitimciler, günde sadece birkaç dakikalık bilinçli anların veya meditasyon gibi uygulamaların çalışanların zihinsel sağlığı üzerinde büyük bir etki yaratabileceğini vurgulamaktadır.
Sonuç
Havacılık ve sağlık sektörleri, güvenli ve güvenilir hizmet sunma konusunda ortak bir değeri paylaşmaktadır. UW Medicine öğrencileri için düzenlenen bu deneyimsel değişim programı, geleceğin doktorlarının liderlik becerilerini geliştirmeyi ve hasta bakımında güvenliği en üst düzeye çıkarmayı hedeflemektedir. Gökyüzünden alınan bu dersler, tıbbi uygulamalarda ve güvenlik kültüründe yenilikçi yaklaşımların önünü açmaktadır.











Yorumlar