Uçak Teknisyenleri Derneği (UTED) Aylık Havacılık Dergisi - Nisan 2026 Sayısı

Uçak Teknisyenleri Derneği (UTED) Aylık Havacılık Dergisi - Nisan 2026 Sayısı

Derginin bu sayısı Nisan 2026 tarihli olup 438. sayı olarak okuyucularla buluşmuştur. Dergi, sivil ve askerî havacılık gündemi, teknik gelişmeler, sektördeki yeni teknolojiler, havacılık tarihi ve insan faktörü gibi geniş bir yelpazede içerik sunmaktadır.

Dergide yer alan makalelerin ve içeriklerin kısa özetleri sırasıyla aşağıdadır:

• UTED 33. Dönem Yönetimi Göreve Hazır: Derneğin köklü mirasını geleceğe taşıyacak olan yeni yönetim kurulunun tanıtıldığı, emekli ve öğrenci üyelerin de artık asil üyelerle aynı haklara sahip olduğu tüzük değişikliğinin vurgulandığı tanıtım yazısıdır.

• Gündem ve Sektörel Haberler: TUSAŞ'ın Boeing 737 MAX 10 uçağı için ilk "Section 48" arka gövde parçasını teslim etmesi ve yerli Gökbey helikopterinin sivil havacılık tip sertifikasını alması gibi gurur verici gelişmeler aktarılmaktadır. Ayrıca Türk Hava Yolları'nın 42 milyon dolarlık sürdürülebilir havacılık yakıtı (SAF) yatırımı, Sabiha Gökçen Havalimanı'nda yerli uçuş planlama yazılımının (HUPS) devreye alınması, Türk havacı kadınların WOAW'da aldığı 8 uluslararası ödül ve AJet'in 2. kuruluş yılı başarıları gibi güncel sektörel haberler yer almaktadır.

• Birlik ve Samimiyetle Dolu Ramazan Sofraları (UTED İftar 2026): UTED tarafından geleneksel olarak düzenlenen ve üç nesil hava aracı bakım teknisyenini, sektör yöneticilerini ve havacılık öğrencilerini bir araya getiren iftar buluşmalarının coşkusu anlatılmaktadır.

• Tarih - Pan American Airways'in Kurucusu Juan Terry Trippe: Erhan İnanç tarafından kaleme alınan yazıda, 20. yüzyılın en büyük hava yolu şirketlerinden Pan Am'ın kurucusu Juan Terry Trippe’nin hayatı, turizm sınıfı konseptini başlatması, Boeing 707 ve 747'nin üretilmesindeki cesur adımları tarihsel bir perspektifle sunulmaktadır.

• Değerlendirme - Tip Eğitiminde Paradigma Değişimi ("Saat" mi, "Yetkinlik" mi?): Murat Baştürk’ün yazısında, uçak bakım teknisyenlerinin eğitiminde geleneksel "saat doldurma" modelinden, sanal gerçeklik (VR) ve simülatör destekli uygulamalı "yetkinlik temelli" (Competency-Based) modele geçişin zorunluluğu ve avantajları vurgulanmaktadır.

• Teknik - Yardımcı Güç Ünitesi (APU): Deniz Günaltay’ın teknik makalesinde, uçağın yerdeki operasyonel bağımsızlığını sağlayan, ana motorlar çalışmazken uçağa elektrik ve pnömatik (iklimlendirme/hava) güç üreten küçük gaz türbini APU’nun işleyişi ve temel bileşenleri Airbus A330 modeli örneğiyle detaylandırılmaktadır.

• Tarih - Nuri Demirağ Tayyare Fabrikası 1936–1943: Türkiye'de ilk yerli uçak üretim çabalarını başlatan Nuri Demirağ'ın hayatı, havacılık vizyonu ve Beşiktaş ile Yeşilköy'de kurduğu tayyare atölyelerinde NuD.36 ve NuD.38 modellerini üretme süreci tarihi bir incelemeyle anlatılmaktadır.

• Özel Günler - 23 Nisan'ın Hikâyesi: Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı'nın; TBMM'nin 1920'deki açılışından itibaren, Himaye-i Etfal Cemiyeti'nin çalışmaları ve Atatürk'ün vizyonuyla zaman içinde nasıl evrensel bir çocuk bayramına dönüştüğü aktarılmaktadır.

• İnceleme - En Sıcak Uçuş (B737 Max Uçuşa Elverişlilik Talimatı): Ersan Yüksel’in hazırladığı incelemede; FAA'nın, Boeing 737 Max uçaklarında güç kontrol ünitesindeki (SPCU) bir devre kesicinin atması sonucu kabin sıcaklığının kontrolsüz artışına karşı yayınladığı acil yönerge ve pilotların uygulaması gereken yeni prosedürler ele alınmaktadır.

• Yorum - Havacılıkta Zihinsel İş Yükü ve Yorgunluk: Dr. Arif Tuncal makalesinde; hava trafik kontrolörleri, pilotlar ve uçak teknisyenlerinin yaşadığı yüksek zihinsel iş yükü ve yorgunluğun uçuş emniyetine olan olumsuz etkilerini ele alıp Yorgunluk Risk Yönetim Sistemlerinin (FRMS) önemine dikkat çekmektedir.

• Kritik - Hava Aracı Bakım Personeli İçin Duygusal Zekâ: Eray Beceren yazısında, havacılık bakımında yapılan insan hatalarının (Dirty Dozen) temelinde iletişim, liderlik ve stres yönetimi gibi faktörlerin yattığını, bu yüzden "duygusal zekânın" teknik beceriler kadar kritik olduğunu ifade etmektedir.

• Uçuş Emniyeti - Yapay Zekâ Çağında Uçuş Emniyeti: Doç. Dr. Mesut Öztırak, yapay zeka ve otomasyonun havacılıkta güvenliği artırdığını; ancak sistemlere duyulan aşırı güvenin ve veri bolluğunun pilotlarda bilişsel yüke ve manuel beceri kaybına yol açarak yeni görünmez riskler üretebileceğini tartışmaktadır.

• Analiz - Havaalanlarında Yabani Hayat Yönetimi: Havaalanlarının çevresindeki karasal hayvanların ve kuş sürücülerinin (örneğin martılar, tilkiler) uçuş emniyetine olan tehditlerini, ICAO standartlarına göre bu hayvanları uzaklaştırma, çevre ve habitat düzenleme yöntemlerini inceleyen bir araştırmadır.

• Proje - Mikro Turbojetlerden Turbofanlara Akıllı Emisyon Devrimi: Eyüp Tetik’in geliştirdiği projede; deneysel bir mikro turbojet motorda Derin Öğrenme (LSTM) algoritmaları ile emisyon verilerini tahmin edebilen ve havacılığın sürdürülebilirlik hedeflerine katkı sunacak ölçeklenebilir bir "sanal sensör" tasarımı anlatılmaktadır.

• Gezi - Almanya'nın İncisi Köln: Derginin gezi bölümünde, Roma dönemine uzanan tarihi, muazzam gotik yapısıyla ünlü UNESCO mirasındaki Köln Katedrali ve Ren Nehri kıyısındaki güzellikleriyle Almanya'nın 4. büyük şehri Köln bir seyahat rehberi niteliğinde okuyuculara tanıtılmaktadır.