top of page

Ara


ARAŞTIRMA (ABD) - "Önce Pilotum Sonra Kadın"
Bu makale, 2024 yılında Journal of Aviation/Aerospace Education & Research (Havacılık/Uzay Eğitim ve Araştırma Dergisi) yayın organında yayımlanan; Kimberly Perkins, Rachael H. Merola, Sourojit Ghosh ve Cecilia Aragon tarafından kaleme alınan araştırmaya dayanmaktadır. Günümüzde kadınlar eğitimde ve iş gücünde tarihin en yüksek temsil oranlarına ulaşmış olsalar da, havacılık sektörü—özellikle de kokpit—bu ilerlemenin çok gerisinde kalmıştır. Şaşırtıcı bir gerçekle başlayalı


Methodology Proposal for Selecting Captain Candidates Using Harrison Assessments Talent Solution (HATS)
This document outlines a comprehensive, data-driven methodology for identifying and selecting the most suitable captain candidates using the Harrison Assessments Talent Solution (HATS). The process is structured around five key steps, utilizing customized behavioral data and targeted reporting. Step 1: Establishing the Baseline – "Job Success Formula - Suitability Traits" The first step in the selection process is to define the behavioral requirements for the role by creatin


Genç Pilotlar İçin Atomik Alışkanlıklar ve Performans Optimizasyonu
Ayça Mumkule & Eray Beceren - Anahtar Eğitim Ticari havacılık sektörü, teknik beceriye ek olarak, sarsılmaz bir disiplin, yüksek durumsal farkındalık ve sürekli gelişim döngüsü gerektiren dinamik bir alandır. Genç pilotlar için mesleki kariyerlerinin başlangıcı, sadece uçuş saatlerini kaydetmekten ibaret değildir; bu süreç, emniyeti ve operasyonel verimliliği merkeze alan bir profesyonel kimliğin inşa edilmesidir. James Clear’ın "Atomik Alışkanlıklar" felsefesinde belirtti


Havacılıkta Artan Bilişsel Yük ve Üç Katmanlı Emniyet Kontrol Modeli
Uluslararası Hava Taşımacılığı Birliği (IATA) tarafından 16 Şubat 2026 tarihinde yayımlanan "Jazeera Airways – İlk Kuveyt Havacılık Emniyeti Forumu ve Mürettebat Refahı En İyi Uygulamaları" başlıklı belgede, modern havacılık sektöründe personel sağlığı ile operasyonel emniyet arasındaki kritik ilişki ele alınmaktadır. 28 Ekim 2025 tarihinde Jazeera Airways 'in ev sahipliğinde, Kuveyt'in 2035 Vizyonu doğrultusunda gerçekleştirilen bu forum; düzenleyicileri, operatörleri ve


Havacılık Emniyetinde Çift Tehlike: Yorgunluk ve Dijital Dikkat Dağınıklığı
Havacılık emniyetinin en büyük insan faktörleri zorluklarından biri, pilotların kritik anlarda performansını doğrudan etkileyen yorgunluktur . Geleneksel olarak uzun görev günlerinden kaynaklanan yorgunluğun yanı sıra, günümüzde bilişsel kapasiteyi tüketen kronik dikkat dağınıklığı yeni bir tehlike kaynağı olarak öne çıkmaktadır. Bu yazı, havacılık camiasındaki tartışmaları, yorumları ve paylaşımları bilimsel verilerle birleştirerek, bu iki yorgunluk türünün yönetimi ve önle


Kabin Ekipleri İçin Kritik Eğitim Eksiği: "Startle and Surprise"
Havacılık emniyetinde pilotların eğitimi üzerine sayısız çalışma yapılırken, yolcu kabinindeki emniyetin belkemiği olan kabin memurlarının kritik bir konuda yalnız bırakıldığı ortaya çıktı. Alex Pollitt ve Daan Vlaskamp tarafından yürütülen yeni bir araştırma, kabin ekiplerinin ani ve beklenmedik olaylar karşısında yaşadığı "İrkilme ve Şaşkınlık" (Startle and Surprise - S&S) durumunu yönetmek için yeterli eğitime sahip olmadığını ve bunun ciddi sonuçlar doğurabileceğini göste


Milano Malpensa Boeing 777 Kuyruk Çarpması Olayında İnsan Faktörleri
9 Temmuz 2024 tarihinde, LATAM Airlines'a ait PT-MUG tescilli Boeing 777-300ER tipi uçak, Milano Malpensa Havalimanı'ndan (MXP) Sao Paulo'ya (GRU) gerçekleştirilen kalkış sırasında pist yüzeyine kuyruk çarpmıştır (tail strike). Olayın temel nedeni, uçağın kalkış ağırlığının (Takeoff Weight) performans hesaplama uygulamasına ve uçuş yönetim bilgisayarına (FMC) yaklaşık 100 ton eksik girilmesi, bunun sonucunda da kalkış hızlarının (V1, VR, V2) olması gerekenden çok daha düşük


Pilotluğun Sessiz Yükü: İnsan ve Makine Arasındaki Çelişki
Havacılık dünyası dışarıdan bakıldığında disiplin, üniforma ve seyahat özgürlüğü ile özdeşleştirilen prestijli bir alan olarak görülür. Ancak Carine Lage tarafından paylaşılan "Bir Pilotun İtirafı: Pilotluk Mesleğinin Sessiz Yükü" (A Pilot’s Confession. The Silent Weight of the Pilot Profession) başlıklı makale, kokpitin kapıları ardındaki psikolojik ve insani maliyeti gözler önüne sermektedir. Anonim bir pilotun gerçek yaşam deneyimlerine dayanan bu anlatı, pilotların sade


Nöroplastisite: Beyniniz Öğrenme ve Deneyimle Nasıl Değişir?
Beynimiz, doğduğumuz andan itibaren sabit kalan bir organ değildir. Aksine; öğrenme, deneyimler, dikkat ve çevresel faktörlere tepki olarak sinirsel (nöral) bağlantılarını yaşam boyu değiştirme yeteneğine sahiptir. Bu mucizevi yeteneğe Nöroplastisite denir. Peki, günlük alışkanlıklarımız beynimizin fiziksel yapısını nasıl şekillendiriyor? Beynimizi "gerileten" ve "geliştiren" faktörler nelerdir? 1. Beyin Hangi Durumlarda Geriler? (Risk Faktörleri) Beyin, "kullan ya da kaybet


KOKPİTTE İLETİŞİM: Corporate Airlines Uçuş 5966
Tarih : 19 Ekim 2004. Hava Yolu Şirketi : Corporate Airlines (American Connection adına). Hava Aracı Tipi : BAE Systems BAE-J3201 (Jetstream 32). Konum : Kirksville Bölge Havalimanı (IRK) yakınları, Missouri. Uçuş Rotası : St. Louis (STL) - Kirksville (IRK). Kaza Nedeni : Pilotların prosedürleri takip etmemesi, gerekli görsel referanslar olmadan asgari alçalma irtifasının (MDA) altına inmeleri ve görev paylaşımı ile profesyonellik kurallarını ihlal etmeleri. Can K


Havacılık Eğitiminde Yeni Bir Dönem: "Mış Gibi" Yapmaktan Ölçülebilir Başarıya
Havacılık emniyetinin en kritik bileşenlerinden biri olan "İnsan Faktörleri" , 6–7 Aralık 2025 tarihlerinde düzenlenen 7. Havacılık, Uzay ve Psikoloji Kongresi ’nde Prof. Dr. Vahap Önen ’in sunduğu kapsamlı çalışma ile masaya yatırıldı. Prof. Dr. Önen, "Havacılıkta İnsan Faktörleri Eğitimi" başlıklı sunumunda, mevcut eğitim sisteminin tıkanıklıklarını analiz ederek, sadece pilotları değil tüm havacılık ekosistemini kapsayan bütüncül bir model önerisinde bulundu. 1. Mevcut D


Havacılıkta İnsan Faktörleri Bağlamında Duygusal Zekâ
Bu yazı, Prof. Dr. Vahap Önen editörlüğünde, Nobel Yayınlarından çıkan "Havacılıkta İnsan Faktörleri" adlı kitabın "İnsan Faktörleri Yönünden Duygusal Zeka" başlıklı 18. bölümünü detaylı bir şekilde incelemektedir. Eğitim Uzmanı Eray Beceren tarafından kaleme alınan bu bölüm, havacılık sektörünün temel bileşenlerinden olan insan faktörleri (İF) üzerindeki duygusal zeka (DZ) yetkinliklerinin kritik etkilerini araştırmaktadır. Kitabın ve Bölümün Genel Çerçevesi Havacılıkta İ


Türk Kültür Yapısı Işığında Pilot Akran Destek Programlarına Bakış
Pilot Akran Destek Programları 'nın Türk havacılık sektöründe etkinliğini, Erin Meyer 'in kültür boyutları çalışması ve Türk kültürünün belirleyici özellikleri üzerinden irdelediğimizde, Türk kültürel kodlarına uyarlanmış bir Pilot Akran Destek Sistemi (PADS) modelinin başarı şansının, evrensel olduğu belirtilen modelin başarı şansından daha yüksek olduğu düşünülmektedir. Bu düşünceye esas olan konu başlıkları aşağıda sıralanmaktadır. Kültürün Güvenlik ve Desteğe Etkisi Hava


Kokpitteki Gerçek Zorluk: İnsani Beceriler
Pilotluk mesleğinin çekirdeğinde, uçağın teknik yönetimi ve kontrol listelerine (checklists) uyum yatar. Ancak kaynaklar, bu mesleğin en zorlayıcı kısmının, eğitimlerde genellikle yeterince ele alınmayan insani boyut olduğunu vurgulamaktadır. Bir pilotun teknik yeterliliğe sahip olması ile baskı altında bir ekibe liderlik edebilmesi arasındaki fark, çoğu zaman kazaların önlenmesinde belirleyici olur. Bu makale, yeni bir kaptanın karşılaştığı zorlu bir örnek olay üzerinden, p


A New Era in Succession Planning: Generational Leadership Assurance in the Aviation Industry
Ayça Mumkule Erşipal & Eray Beceren Anahtar Eğitim Succession planning, which in the past was a process focused only on top management levels and often based on subjective evaluations, has now become a strategic necessity for corporations. Since the aviation sector is characterized by narrow profit margins, the need for rapid decision-making, and a high risk awareness, planned leadership development is critical for maintaining business continuity and corporate memory. Harriso


Glasgow Havalimanı Anksiyete Atağı
Bu spesifik olay, bir yardımcı pilotun uçuş görevi sırasında artan anksiyetenin panik atağa dönüşmesi ve uçak kumandasını bırakmak zorunda kalmasıyla sonuçlanan nadir bir kokpit yetersizliği vakasını rapor etmektedir. 1. Olayın Temel Detayları Uçak Bilgileri: Airbus A319-111 tipi, G-EZGR tescilli uçak. Tarih ve Saat: 30 Eylül 2018, 18:30 UTC. Yer: Glasgow Uluslararası Havalimanı. Uçuş Türü: Ticari Hava Taşımacılığı (Yolcu). Mürettebat ve Yolcu Sayısı: Uçakta 6 mürettebat


Havacılıkta Duygusal Zekâyı Çekirdek Yeterlilik Haline Getirmek
"AVIATE Platform" YouTube hesabından yayınlanan "Aviate with Shasta podcast" 'in 7. sezon finali olan ve Dr. Kimberly Perkins ile...


Etkin Dinleme ve Uçuş Emniyeti
Bu yazı Harvard Business Review dergisinin Mayıs-Haziran 2025 sayısında yer alan ve Jeffrey Yip ve Colin M. Fisher tarafından...


Kararlar İmparatorluklar Kurar, Kararlar Yıkar: Liderler İçin 7 Karar Verme Tarzı
Tarih boyunca büyük liderlerin yükselişi ve çöküşü tek bir ortak noktada birleşir: kararlar. Kararlar imparatorluklar kurar. Kararlar...


Çalışma Tarzları ve Kokpitte Psikolojik Güvenlik
Havacılıkta Transaksiyonel Analiz Çalışma Tarzları: Türk Sivil Havacılığında Bir Çalışma Ayça MUMKULE ERŞİPAL & Eray BECEREN – Anahtar...
bottom of page

