Sivil havacılık sektörü, bir yandan yolculara kusursuz bir misafirperverlik sunarken diğer yandan uçuş güvenliğini en üst düzeyde tutmak gibi zorlu bir denge üzerine kuruludur. Uçaklarda müşteriyle ilk temas eden kişiler olan kabin ekipleri, sadece servis yapmakla kalmaz; aynı zamanda acil durumlarda ve kriz anlarında güvenliğin omurgasını oluştururlar. Bu birbirine zıt iki rol (misafirperverlik ve otoriter liderlik), kabin memurlarının "duygusal emek" (emotional labor) adı

UTED International 7. Sayıdan kendime aldığım notlar.. UTED | Uçak Teknisyenleri Derneği | Dergi SOJT TRAINING AND ITS CONTRIBUTION TO AVIATION (Yapılandırılmış İşbaşı Eğitimi ve Havacılığa Katkısı) Yazar: Selim KONA (Temel ve B1&B2 Uçak Tipi Bakım Eğitmeni). İçerik: Yapılandırılmış İşbaşı Eğitimi (SOJT), teorik sınıf eğitimi ile gerçek uçak üzerindeki operasyonel pratiği bir araya getiren modern ve etkili bir eğitim modelidir. Eskiden "Saha Gezisi" veya standart "İşbaşı E

Kokpit'ten Bakış 67. Sayısından ilgi duyduğum konularda kendime çıkardığım notlar.. www.talpa.org/publication/temmuz-aralik-2025/ İnsan Faktörü: Pilotlar İçin Hata ve Hata Tekrarı Yazar: N. Temuçin Gürel (AFA Uçuş Okulu Yönetici/Eğitmen). İçerik: Makale, hatanın insan doğasının ayrılmaz bir parçası olduğunu vurgulayarak başlar ve insanların bilinçsiz (bilgi/deneyim eksikliği) veya bilinçli (yanlış, eksik bilgiyle eyleme geçme) olarak nasıl hata yaptıklarını inceler. Havacı

Sivil havacılık endüstrisi; yüksek risklerin, gelişmiş teknolojilerin ve insan faktörünün operasyonel başarıda hayati bir rol oynadığı oldukça zorlu bir çalışma alanıdır. Uçaklarda görev yapan kabin ekipleri, genellikle yalnızca yolcu konforuyla ilgilenen yüzler olarak algılansalar da, aslında kabin içindeki uçuş emniyetinin (safety) ve güvenliğinin (security) en temel ve birincil teminatçılarıdır. Dar alanlarda çalışmak, beklenmedik acil durumlar, uyku düzensizlikleri ve far

Bir uçağın emniyetle yere teker koyması, sadece pilotun teknik becerilerine değil, kokpit içindeki "Güç Mesafesi" ve bu mesafenin nasıl yönetildiğine de bağlıdır. Bu karmaşık denklemi çözmek için Kim Scott’ın Radikal Samimiyet (Radical Candor) ve Radikal Saygı (Radical Respect) felsefelerini, Harrison Assessments verileri ve Psikolojik Güvenlik mimarisiyle birleştirmeye çalıştık. İlk olarak, geleneksel hiyerarşik yapıların (Kıdem Odaklı Paternalizm) operasyonel esneklik üze

Ayça Mumkule & Eray Beceren - Anahtar Eğitim Ticari havacılık sektörü, teknik beceriye ek olarak, sarsılmaz bir disiplin, yüksek durumsal farkındalık ve sürekli gelişim döngüsü gerektiren dinamik bir alandır. Genç pilotlar için mesleki kariyerlerinin başlangıcı, sadece uçuş saatlerini kaydetmekten ibaret değildir; bu süreç, emniyeti ve operasyonel verimliliği merkeze alan bir profesyonel kimliğin inşa edilmesidir. James Clear’ın "Atomik Alışkanlıklar" felsefesinde belirtti

Uluslararası Hava Taşımacılığı Birliği (IATA) tarafından 16 Şubat 2026 tarihinde yayımlanan "Jazeera Airways – İlk Kuveyt Havacılık Emniyeti Forumu ve Mürettebat Refahı En İyi Uygulamaları" başlıklı belgede, modern havacılık sektöründe personel sağlığı ile operasyonel emniyet arasındaki kritik ilişki ele alınmaktadır. 28 Ekim 2025 tarihinde Jazeera Airways 'in ev sahipliğinde, Kuveyt'in 2035 Vizyonu doğrultusunda gerçekleştirilen bu forum; düzenleyicileri, operatörleri ve

Havacılık emniyetinin en büyük insan faktörleri zorluklarından biri, pilotların kritik anlarda performansını doğrudan etkileyen yorgunluktur . Geleneksel olarak uzun görev günlerinden kaynaklanan yorgunluğun yanı sıra, günümüzde bilişsel kapasiteyi tüketen kronik dikkat dağınıklığı yeni bir tehlike kaynağı olarak öne çıkmaktadır. Bu yazı, havacılık camiasındaki tartışmaları, yorumları ve paylaşımları bilimsel verilerle birleştirerek, bu iki yorgunluk türünün yönetimi ve önle

Havacılık emniyetinde pilotların eğitimi üzerine sayısız çalışma yapılırken, yolcu kabinindeki emniyetin belkemiği olan kabin memurlarının kritik bir konuda yalnız bırakıldığı ortaya çıktı. Alex Pollitt ve Daan Vlaskamp tarafından yürütülen yeni bir araştırma, kabin ekiplerinin ani ve beklenmedik olaylar karşısında yaşadığı "İrkilme ve Şaşkınlık" (Startle and Surprise - S&S) durumunu yönetmek için yeterli eğitime sahip olmadığını ve bunun ciddi sonuçlar doğurabileceğini göste

Havacılık dünyası dışarıdan bakıldığında disiplin, üniforma ve seyahat özgürlüğü ile özdeşleştirilen prestijli bir alan olarak görülür. Ancak Carine Lage tarafından paylaşılan "Bir Pilotun İtirafı: Pilotluk Mesleğinin Sessiz Yükü" (A Pilot’s Confession. The Silent Weight of the Pilot Profession) başlıklı makale, kokpitin kapıları ardındaki psikolojik ve insani maliyeti gözler önüne sermektedir. Anonim bir pilotun gerçek yaşam deneyimlerine dayanan bu anlatı, pilotların sade

Beynimiz, doğduğumuz andan itibaren sabit kalan bir organ değildir. Aksine; öğrenme, deneyimler, dikkat ve çevresel faktörlere tepki olarak sinirsel (nöral) bağlantılarını yaşam boyu değiştirme yeteneğine sahiptir. Bu mucizevi yeteneğe Nöroplastisite denir. Peki, günlük alışkanlıklarımız beynimizin fiziksel yapısını nasıl şekillendiriyor? Beynimizi "gerileten" ve "geliştiren" faktörler nelerdir? 1. Beyin Hangi Durumlarda Geriler? (Risk Faktörleri) Beyin, "kullan ya da kaybet

Havacılık kazaları denildiğinde akla genellikle fırtınalı havalar, teknik arızalar veya kokpitteki kaos anları gelir. Ancak havacılık profesyoneli Alejandro Gabriel Giordano 'nun LinkedIn paylaşımına göre, en büyük felaketlerin tohumları kaosun ortasında değil, tam tersine "normalliğin" en yoğun hissedildiği anlarda atılır. Çoğu havacılık olayının kaza kırım raporları incelendiğinde, başlangıç sahnesinin korkutucu derecede sıradan olduğu görülür: Hava durumu mükemmeldir. 🌤️

Tarih : 19 Ekim 2004. Hava Yolu Şirketi : Corporate Airlines (American Connection adına). Hava Aracı Tipi : BAE Systems BAE-J3201 (Jetstream 32). Konum : Kirksville Bölge Havalimanı (IRK) yakınları, Missouri. Uçuş Rotası : St. Louis (STL) - Kirksville (IRK). Kaza Nedeni : Pilotların prosedürleri takip etmemesi, gerekli görsel referanslar olmadan asgari alçalma irtifasının (MDA) altına inmeleri ve görev paylaşımı ile profesyonellik kurallarını ihlal etmeleri. Can K

Havacılık emniyetinin en kritik bileşenlerinden biri olan "İnsan Faktörleri" , 6–7 Aralık 2025 tarihlerinde düzenlenen 7. Havacılık, Uzay ve Psikoloji Kongresi ’nde Prof. Dr. Vahap Önen ’in sunduğu kapsamlı çalışma ile masaya yatırıldı. Prof. Dr. Önen, "Havacılıkta İnsan Faktörleri Eğitimi" başlıklı sunumunda, mevcut eğitim sisteminin tıkanıklıklarını analiz ederek, sadece pilotları değil tüm havacılık ekosistemini kapsayan bütüncül bir model önerisinde bulundu. 1. Mevcut D

Havacılık sektörü; saniyelerle ölçülen kararların alındığı, stresin anlık değil kronik olduğu ve belirsizliğin sürekli yönetilmek zorunda kalındığı nadir alanlardan biridir. 6–7 Aralık 2025 tarihlerinde gerçekleşen 7. Havacılık, Uzay ve Psikoloji Kongresi ’nde Prof. Dr. Itır Tarı Cömert , “Gökyüzünün Ötesinde Beden ve Zihin: Duygu Düzenleme” başlıklı sunumuyla, bu zorlu dünyada duyguları yönetmenin sadece psikolojik bir beceri değil, aynı zamanda hayati bir emniyet unsuru ol

Ticari havacılık, yıllardır en güvenli seyahat yöntemlerinden biri olarak kabul edilmektedir ve son 30 yılda kaza oranlarında ciddi bir düşüş yaşanmıştır. Sağlık sektörü de, riskli ve karmaşık yapısı nedeniyle havacılık endüstrisini bir güvenlik modeli olarak örnek almaktadır. UW Medicine (Washington Üniversitesi Tıp Fakültesi) asistan ve uzmanlık öğrencileri, hasta bakımını iyileştirmek amacıyla Horizon Air ile iş birliği yaparak havacılık güvenliği protokollerini tıp alanı

Bu yazı, Prof. Dr. Vahap Önen editörlüğünde, Nobel Yayınlarından çıkan "Havacılıkta İnsan Faktörleri" adlı kitabın "İnsan Faktörleri Yönünden Duygusal Zeka" başlıklı 18. bölümünü detaylı bir şekilde incelemektedir. Eğitim Uzmanı Eray Beceren tarafından kaleme alınan bu bölüm, havacılık sektörünün temel bileşenlerinden olan insan faktörleri (İF) üzerindeki duygusal zeka (DZ) yetkinliklerinin kritik etkilerini araştırmaktadır. Kitabın ve Bölümün Genel Çerçevesi Havacılıkta İ

Kültür Neden Önemli? Pilot Akran Destek Programları (PPSP'ler), zihinsel sağlık sorunlarını sıklıkla damgalayan ve bunları zayıflık belirtisi ya da kariyer uzun ömürlülüğüne yönelik tehdit olarak gören "maço" bir havacılık kültüründen büyük ölçüde etkilenmektedir. Bu yapıyı anlamak; başarılı bir programın yalnızca mekanizmalar değil, köklü kültürel dönüşümler gerektirdiğini açıkça ortaya koymaktadır. Başarılı bir akran destek sistemi, güveni ve açık iletişimi teşvik etmek içi

Ghent Üniversitesi (Ghent University) bünyesindeki Prof. Dr. Yves Jorens ve Dr. Lien Valcke tarafından yürütülen bu çalışma, Avrupa havacılık sektöründe görev yapan kokpit ve kabin ekibinin gelişen sosyal zorluklarını ve çalışma koşullarını inceleyen kapsamlı bir rapordur. Avrupa Komisyonu tarafından finanse edilen bu araştırma, 2015 yılında yapılan çığır açan “Havacılık Sektöründe Atipik İstihdam” çalışmasının bir devamı niteliğindedir. Çalışmanın temel amacı, havacılı

"Guten Tag, hier spricht Ihre Kapitänin" (İyi günler, kaptanınız konuşuyor) adlı kitabında, Kaptan Cordula Pflaum, New York JFK Havalimanı yerine Boston'a inmek zorunda kaldığı olayı ve bu süreçteki hızlı karar alma mekanizmasını detaylıca anlatmaktadır. Ancak, olay anlatılırken FORDEC modelinin adı bu spesifik durum için açıkça anılmamış olsa da, alınan kararlar modelin adımlarını içselleştirmiş bir pilotun yaklaşımını yansıtmaktadır. Aşağıda, olayın oluşu ve bu durumun F