Havacılık endüstrisinde operasyonların kalbinde, her adımı ince ince hesaplanmış ve titizlikle yazılmış kılavuzlar (manuals) yer alır. Bu prosedürler, uçuşları öngörülebilir kılmak ve her şeyden önemlisi operasyonları emniyetli bir şekilde yürütmek için tasarlanmıştır. Ancak gökyüzündeki dinamik ortam, kağıt üzerindeki mükemmel senaryolarla her zaman örtüşmez. Juliana Oliveira’nın LinkedIn platformunda yayımlanan ve sektör profesyonelleri arasında derin bir yankı uyandıran "W

Bir pilotla konuştuğunuzu nasıl anlarsınız? Havacılık camiasında çok bilinen o meşhur şakaya göre endişelenmenize gerek yoktur; çünkü onlar size pilot olduklarını mutlaka söyleyeceklerdir. Dışarıdan bakıldığında pilotların ukala, dobra ve uçaklara fazlasıyla takıntılı olduğuna dair yaygın bir klişe vardır. Peki, bu klişenin arkasında yatan bilimsel ve psikolojik gerçekler nelerdir? Jessica Ruttenber’ın "Hidden Barriers" adlı Substack platformunda yayımladığı ve LinkedIn üzeri

İş dünyasında organizasyonlar; eğitim programlarından yapay zeka entegrasyonlarına kadar pek çok değişim inisiyatifine her yıl milyonlarca dolar harcamaktadır. Ancak liderler "Bu yatırımlar gerçekten işe yaradı mı?" diye sorduğunda, çoğu kurum bu soruyu somut kanıtlarla cevaplayacak bir disiplinden yoksundur. Yeni yayımlanan "Building a Culture of Evaluation: The New Kirkpatrick Model" adlı kitabın odaklandığı temel sorun tam olarak budur. Bu makale, kurumların sadece "aktivi

İş dünyasında başarı, yalnızca strateji ve yetenekle değil, çalışanların kendilerini ifade edebilecekleri güvenli bir ortamın varlığıyla mümkündür. The Fearless Organization Scan tarafından hazırlanan "The Fearless Report 2025" (Korkusuz Organizasyon Raporu), tam da bu amaca hizmet ederek iş yerlerindeki psikolojik güvenliğin küresel fotoğrafını çekmektedir. Boston Üniversitesi'nden Connie Hadley, INSEAD'dan Mark Mortensen, Harvard Business School'dan Amy C. Edmondson ve yaza

Kaptan Reyné O'Shaughnessy'nin "TEDxYoungstown" sahnesinde gerçekleştirdiği “How to fly safer” başlıklı konuşması ile havacılık sektörü için yepyeni bir pencere açmaktadır. 35 yılı aşkın ticari havacılık kariyerinde B747, B727 ve A300/310 gibi ağır jet uçaklarında 10.000 saatten fazla uçuş deneyimi bulunan Kaptan O'Shaughnessy; mesleki gözlemlerini ve bizzat yaşadığı sağlık zorluklarını son derece yapıcı bir dönüşüm fırsatına çevirmeyi başarmıştır. Bu makale, onun vizyoner ça

İletişim, insanlık tarihi boyunca bir mesajı bir zihinden diğerine aktarmanın temel aracı olmuştur. Ancak iletişimde asıl başarı, mesajın sadece karşı tarafa ulaşması değil, karşı tarafın zihninde hedeflenen etkiyi ve kavrayışı tam olarak yaratabilmesidir. Hayley Mulenda Record, Speak Up adlı eserinde bu gerçeği çok güçlü ve derin bir soruyla özetler: "Ne söylemeye çalıştığınız açık mı?" Hayley Mulenda Record’a göre iletişimin özü karmaşık ifadeler kullanmak, kelime oyunları

Sun Tzu’nun Savaş Sanatı adlı eserinin 13. ve son bölümü olan "Casusların Kullanımı" (The Use of Spies / İstihbarat), stratejinin uygulanabilmesi için gerekli olan en hayati unsuru, yani "öngörüyü" (foreknowledge) ve bu öngörünün nasıl elde edileceğini inceler. Sun Tzu’ya göre devasa orduları yıllarca karşı karşıya getiren ve devletin hazinesini tüketen savaşlar, aslında tek bir günde kazanılır veya kaybedilir. Böyle bir durumda, istihbarat için harcanacak ufak bir meblağdan

Sun Tzu'nun 2.500 yıl önce kaleme aldığı Savaş Sanatı (The Art of War) adlı ölümsüz eseri, yalnızca askeri bir rehber değil, modern iş dünyasının karmaşık ve acımasız rekabet ortamında ayakta kalmak isteyen yöneticiler için de stratejik bir başucudur. Eserin on ikinci bölümü olan "Ateşle Saldırı" (The Attack by Fire), antik savaşların en yıkıcı, en hızlı ve dönüştürücü silahı olan ateşin kullanımını inceler (Giles, 2010). Modern iş dünyasına adapte edildiğinde "ateş", rakiple

Sun Tzu’nun Savaş Sanatı eserinin en derin ve karmaşık bölümlerinden biri olan "Dokuz Durum" (The Nine Situations / The Nine Varieties of Ground), ordunun sefer boyunca karşılaşabileceği fiziksel ve psikolojik koşulları sınıflandırır. Ancak bu bölüm sadece bir coğrafya dersi değil, aynı zamanda insan psikolojisinin, motivasyonunun ve liderlik sanatının zirvesidir. Sun Tzu, farklı arazi şartlarının askerlerin zihinlerinde nasıl farklı reaksiyonlar doğurduğunu analiz eder ve li

İş Hayatında Sun Tzu Savaş Sanatı M.Ö. 500 yılları civarında efsanevi Çinli stratejist Sun Tzu tarafından bambu şeritler üzerine yazılan Savaş Sanatı (The Art of War), yalnızca askeri bir taktik rehberi değil, aynı zamanda dünyanın ilk ve en etkili "kendi kendine yardım" (self-help) ve kişisel gelişim kitabıdır (Michaelson & Michaelson, 2003). İki bin beş yüz yıl boyunca Doğu ve Batı'daki askeri dehalara, devlet adamlarına ve günümüzün modern CEO'larına ilham veren bu eser, s

LinkedIn'de yapıalna güzel paylaşımlarından biri de "Ravi Samrat Mishra" tarafından yapıldı. Hormonlarla ilgili bilgileri önce kendim sonra sizin için derlemeye çalıştım. Hayattaki gerçek güç, dünyayı kontrol etmekte değil; kendi beynimizi, duygularımızı ve enerjimizi yönetmeyi öğrenmekte yatar. Çoğu zaman mutluluğun, motivasyonun veya huzurun; büyük başarıların, paranın veya başkalarının onayının ardında saklı olduğunu düşünürüz. Ancak nörobilim ve psikoloji bize bambaşka bi

Havacılık endüstrisi, kuralların kanla yazıldığı, sıfır hata toleransıyla çalışan ve sürekli gelişimi merkeze alan eşsiz bir ekosistemdir. Bu ekosistemde teknik bilgi ve uçuş becerileri ne kadar hayatiyse, kokpit içindeki iletişim, ekip çalışması ve liderlik yaklaşımı da o kadar kritiktir. Kaptan Pilot Ariya Cakra’nın profesyonel iş ağı LinkedIn üzerinden paylaştığı ve havacılık camiasında geniş yankı uyandıran "Havacılıkta Toksik Liderlik" (Toxic Leadership in Aviation) konu

Geçmişten günümüze havacılık sektörü, teknolojik gelişmelerin en hızlı yaşandığı alanlardan biri olsa da sistemin merkezinde her zaman insan faktörü yer almaktadır (Önen, n.d.). Uçuşların güvenli, düzenli ve hızlı bir şekilde gerçekleşmesini sağlayan Hava Trafik Yönetimi (ATM), kural ve prosedürlerin kusursuz bir şekilde uygulanmasını gerektirir (ICAO, 2016). Ancak radar sistemlerinin veya iletişim teknolojilerinin ne kadar gelişmiş olduğu fark etmeksizin, uçuş sürecine doğru

4 Kasım 2010 tarihinde Singapur'dan Sidney'e hareket eden Qantas havayollarına ait QF32 sefer sayılı A380 uçağı, kalkışın dördüncü dakikasında 2 numaralı motorunda tarihte eşi görülmemiş bir türbin diski patlaması yaşadı. Kaptan Richard de Crespigny komutasındaki beş kişilik kokpit ekibi; 22 sistemden 21'ini etkileyen hasara karşın, 469 yolcu ve mürettebatı güvenle yere indirmeyi başardı. Olayla ilgili detaylı bilgi: QF32 Uçuşunda Ekip Kaynak Yönetimi ve İnsan Faktörleri Bu y

Havacılık emniyetinde insan faktörünü merkeze alan modern yaklaşımlar, pilotların teknik becerilerinin yanı sıra duygusal zekâ (EQ) yetkinliklerinin de ölçülmesini ve geliştirilmesini zorunlu kılmaktadır. Harrison Assessments Yetenek Yönetimi Sistemi "Duygusal Zekâ" modülü kullanılarak Türkiye'deki 1150 pilot üzerinde yapılan araştırma, İlişki Yönetimi alanının %12'lik bir "gelişim ihtiyacı" ve %39,65'lik "kısmen yetkin" ile en zayıf halka olduğunu ortaya koymuştur. Bu gelişi

Tarihsel süreçte uçuş emniyetini artırmak için teknik eğitimlere ve uçak sistemlerinin geliştirilmesine odaklanılmış olsa da, günümüzde havacılık kazalarının temelinde büyük oranda "insan faktörü" ve iletişim eksikliklerinin yattığı bilinmektedir. Bu zorlu operasyonel ortamda emniyetin sağlanması ve ekip kaynak yönetiminin (CRM) başarıyla uygulanması, pilotların yalnızca üst düzey teknik uçuş becerilerine değil, aynı zamanda güçlü duygusal zekâ (EQ) yetkinliklerine sahip olma

Havacılık endüstrisi, sürekli gelişen teknolojiler ve değişen operasyonel dinamiklerle birlikte eğitim yaklaşımlarını da sürekli olarak güncellemektedir. Norman MacLeod tarafından Mayıs 2025 tarihinde LinkedIn platformunda kaleme alınan "Is commercial pilot training on the wrong track?" (Ticari pilot eğitimi yanlış yolda mı?) başlıklı makale, günümüz pilot eğitim programlarına, özellikle de Kanıta Dayalı Eğitim (Evidence-Based Training - EBT) ve Yetkinliğe Dayalı Eğitim ve De

Ticari pilot eğitim sistemi yanlış yolda mı ilerliyor? Norman MacLeod tarafından Mayıs 2025 tarihinde LinkedIn platformunda kaleme alınan "Is commercial pilot training on the wrong track?" (Ticari pilot eğitimi yanlış yolda mı?) başlıklı makale, günümüz pilot eğitim programlarına, özellikle de Kanıta Dayalı Eğitim (Evidence-Based Training - EBT) ve Yetkinliğe Dayalı Eğitim ve Değerlendirme (Competency-Based Training and Assessment) yaklaşımlarına son derece yapıcı, eleştirel

Tanım: Operasyonel ortamda, hem normal hem de anormal (non-normal) durumlarda uygun iletişim usul ve araçlarıyla etkin şekilde iletişim kurar. İletişimin Önemi: İletişim, mesajın salt olarak karşı tarafa iletilmesinden çok daha fazlasıdır. Yanlış algılamaları önlemek, ekipler arası (kokpit, kabin, hava trafik kontrol, teknisyen) ilişkileri güçlendirmek, durumsal farkındalığı (situation awareness) sürdürmek ve iş yükünü etkili yönetebilmek için kullanılan en temel yönetim

Competency-Based Training and Assessment (CBTA) Expansion within the Aviation System, White Paper, (March 2024) Annex 1. Pilot competencies Competency Description Observable behaviors Application of knowledge Demonstrates knowledge and understanding of relevant information, operating instructions, aircraft systems and the operating environment OB 0.1 Demonstrates practical and applicable knowledge of limitations and systems and their interaction OB 0.2 Demonstrates requ