Havacılık endüstrisinde pilotların "wellbeing" (esenlik ve refah) durumu yalnızca bireysel bir sağlık meselesi değil, aynı zamanda uçuş emniyetini doğrudan etkileyen kritik bir güvenlik unsurudur. Aeromedical Safety Coalition (ASC) tarafından hazırlanan güncel Pilot Akran Destek Programları (PSP) raporu, pilotların mental sağlığı ve yardım arayış süreçleri hakkında daha önce çok konuşulmayan, spesifik ve oldukça çarpıcı tespitler sunuyor. İşte raporda wellbeing konusunda öne

Aeromedical Safety Coalition (ASC) tarafından ABD'deki Pilot Akran Destek Programları (PSP) üzerine hazırlanan rapordan yola çıkarak, aslında hepimizin hayatına ve iş süreçlerine dokunan çok kritik bir konuyu ele alacağız: Veri yetersizliğinde ve belirsizlik altında karar vermek. Rapor, havacılık tıbbi emniyeti gibi hata payının sıfır olduğu bir alanda bile kararların nasıl alındığına dair derinlemesine bir karar bilimi (decision science) analizi sunuyor. İşte bu dikkat çekic

Sivil havacılık dünyası, sıfır hata toleransı ve mükemmellik arayışı üzerine inşa edilmiş devasa bir sistemdir. Ancak en gelişmiş uçak sistemleri ve en katı prosedürler bile nihayetinde insan performansına, yani pilotların kararlarına ve fiziksel/zihinsel sağlığına bağlıdır. Son yıllarda ticari havayolu pilotlarının ruh sağlığı ve yaşadıkları zorlu yaşam olayları, havacılık dünyasında giderek daha fazla mercek altına alınmaktadır. Bu yazı, Aeromedikal Emniyet Koalisyonu (Aero

4 Kasım 2010 tarihinde Singapur'dan Sidney'e hareket eden Qantas havayollarına ait QF32 sefer sayılı A380 uçağı, kalkışın dördüncü dakikasında 2 numaralı motorunda tarihte eşi görülmemiş bir türbin diski patlaması yaşadı. Kaptan Richard de Crespigny komutasındaki beş kişilik kokpit ekibi; 22 sistemden 21'ini etkileyen hasara karşın, 469 yolcu ve mürettebatı güvenle yere indirmeyi başardı. Olayla ilgili detaylı bilgi: QF32 Uçuşunda Ekip Kaynak Yönetimi ve İnsan Faktörleri Bu m

İş dünyası, yapay zekânın (AI) çalışma hayatına entegrasyonu gibi büyük teknolojik değişimlerin ve belirsizliklerin yarattığı stresle başa çıkmaya çalışıyor. Peki, bu dönüşüm fırtınasında ayakta kalmanın ve hatta gelişmenin sırrı ne olabilir? Ünlü psikolog ve yazar Daniel Goleman'ın LinkedIn platformunda yayımlanan "Duygusal Zeka Umut Veriyor" (Emotional Intelligence Gives Hope) başlıklı makalesi, tam da bu soruya ışık tutuyor. Goleman'ın kaleme aldığı bu ufuk açıcı yazıdan h

Havacılık endüstrisi, olağanüstü mühendislik başarıları, katı kurallar ve yedekli sistemler sayesinde günümüzde en emniyetli ulaşım şekli olarak kabul edilmektedir. Ancak bu kusursuz işleyen makinenin kalbinde son derece hassas ve karmaşık bir unsur yatar: İnsan . Havacılık sektörü derinden insan odaklı bir sektördür. Bu durum; pilotlardan kabin ekibine, mühendislerden hava trafik kontrolörlerine kadar emniyet açısından kritik tüm personelin ruh sağlığının ve psikolojik iyi o

Sivil havacılık sektörü, dışarıdan bakıldığında kusursuz işleyen, büyüleyici ve son derece prestijli bir dünya olarak görünür. Ancak bu devasa ekosistemin merkezinde yer alan pilotlar, kapalı kokpit kapılarının ardında eşine az rastlanır bir mesleki baskıyla mücadele ederler. Havacılık, doğası gereği "emniyet açısından kritik" bir sektördür. Bu durum, uçuş ekiplerinin sadece fiziksel olarak değil, bilişsel ve psikolojik olarak da sürekli zirvede olmalarını gerektirir. Peki, b

Özet Havacılık endüstrisinde teknolojik gelişmeler ve otomasyon sistemleri kaza oranlarını önemli ölçüde azaltmış olsa da, beklenmedik, karmaşık ve kural kitaplarında yer almayan kriz anlarında uçuş emniyetinin sağlanmasındaki en temel unsur "insan faktörü" olmaya devam etmektedir (Kanki, Anca ve Chidester, 2019). Bu çalışmanın başlangıç niteliğindeki ilk bölümünde, 4 Kasım 2010 tarihinde gerçekleşen ve havacılık tarihinin en büyük "Siyah Kuğu" (Black Swan) olaylarından biri

Havacılık sektöründe emniyet, genellikle tek bir kişinin aldığı kötü bir karar yüzünden kaybedilmez; aksine iyi kararlar birbiriyle bağlantı kuramadığında kaybedilir. EASA (Avrupa Birliği Havacılık Emniyeti Ajansı) tarafından yayımlanan Conversation Aviation dergisinin 2026 yılı 1. sayısında yer alan ve CEO Milena tarafından kaleme alınan "Organisational Collaboration: Where Safety Is Really Made" başlıklı makale, havacılık dünyasındaki herkesi yakından ilgilendiren bu k

Sun Tzu'nun Savaş Sanatı eserindeki ikinci bölüm olan "Savaşı Yürütmek" (Waging War), stratejik planlamanın (1. Strateji) ardından gelen ve teorinin pratiğe, planların ise sahaya döküldüğü icra aşamasıdır. Sun Tzu, bu bölümde doğrudan savaşın (rekabetin) maliyetlerine, lojistik zorluklarına ve uzayan çatışmaların getireceği yıkıcı sonuçlara odaklanır. Antik Çin'de yüz bin kişilik bir orduyu seferber etmenin devlete günlük bin ons gümüşe mal olacağını belirten Sun Tzu, hareket

Sun Tzu’nun Savaş Sanatı adlı ölümsüz eseri, her şeyden önce savaşın (ve modern bağlamda rekabetin) ciddiyetinin ve hayati öneminin kavranmasıyla başlar. Eserin henüz ilk satırlarında Sun Tzu, savaşın devlet için bir ölüm kalım meselesi olduğunu ve bu nedenle üzerinde titizlikle çalışılması, planlanması gereken bir konu olduğunu vurgular (Giles, 1910). Günümüz iş dünyasında, işletmeler için pazar payı kapma mücadelesi ve rekabet arenası da tam olarak bir var olma ya da yok ol

Bir örgüt kültürü, tek bir büyük krizle değil; fark edilmeden biriken küçük ödünlerle çöker. Toplantılarda giderek azalan sesler, birbirini izleyen kararsızlıklar, en iyi çalışanların sessizce kapıyı kapatması... Bunların her biri, kültürün içten içe eridiğinin işaretleridir. LinkedIn'de Mental Health sayfasında paylaşılan ve binlerce kişinin beğenisiyle geniş yankı uyandıran bir infografik, bu çöküşün 8 temel belirtisini ve her birine yönelik somut çözüm önerilerini gözler

Havacılıkta uçuş emniyetini tehdit eden unsurlar dendiğinde aklımıza genellikle hava şartları, teknik arızalar, yorgunluk veya sistem hataları gelir. Tehdit ve hata yönetimi (TEM) üzerine sürekli konuşulsa da, kendimizi temel bir tehdit olarak ne sıklıkla ele alıyoruz? Kokpitte bizimle uçan, üniforma giymeyen, uçuş öncesi brifinglerde hiç konuşmayan ve hiçbir kontrol listesinde (checklist) yer almayan görünmez bir mürettebat daha vardır: Egonuz . Jop Dingemans tarafından 18 M

Havacılık tarihinde Ekip Kaynak Yönetimi (CRM), otomasyon ve Yetkinlik Temelli Eğitim (CBT/EBT) gibi operasyonel devrimlere şahit olduk; şimdi ise emniyetteki yeni paradigma "ruh sağlığı farkındalığı" oluyor . 14 Nisan'da, Washington Temsilcisi Mr. Larsen tarafından sunulan "2025 Havacılıkta Ruh Sağlığı Yasası" (Mental Health in Aviation Act of 2025) ABD Temsilciler Meclisi'nden geçerek tarihi bir adım atıldı. Henüz Senato onayından geçmesi gerekse de, bu tasarı şimdiden sek

Sivil havacılık sektörü, son dönemde Orta Doğu'da yaşanan çatışmaların gölgesinde büyük bir sınav veriyor. Reuters haber ajansında, Allison Lampert ve Abhijith Ganapavaram imzasıyla yayımlanan güncel bir rapora göre, bölgede görev yapan havayolu pilotları çok ciddi güvenlik ve iş güvencesi endişeleriyle karşı karşıya. Sivil havacılık profesyonellerini yakından ilgilendiren bu durum, operasyonel zorunluluklar ile uçuş güvenliği arasındaki hassas dengeyi yeniden tartışmaya a

Havacılık endüstrisi, on yıllar boyunca teknik ve mekanik riskleri yönetme konusunda dünya çapında en başarılı ve en titiz sektörlerden biri olarak kendini kanıtlamıştır. Bir uçağa bindiğimizde, hayatımızı belki de hiç tanışmadığımız / tanışmayacağımız profesyonellere ve dünyanın en sıkı denetlenen emniyet sistemlerinden birine emanet ederiz. Pilotlar, yılda iki kez simülatör kontrollerinden geçer, sürekli tıbbi muayenelere tabi tutulur ve operasyonel verileri aralıksız olara

Modern bir yolcu uçağının kokpitine girdiğinizde ilk dikkat çeken şey ekranlar, sayısız tuş ve düğmelerdir. Sayılar, grafikler, göstergeler… Pilotlar bu bilgileri sürekli izler, yorumlar ve karar verir. Aslında uçuşun büyük bir kısmı “okuma, görme” ve “anlama” sürecidir. Peki ya uçuşu okumak yerine hissetmek mümkün olsaydı? Bu fikir, nörobilimci David Eagleman ’ın çalışmalarından doğan radikal bir yaklaşıma dayanıyor. Eagleman’ın temel iddiası basit ama oldukça sarsıcıdır: İ

İş hayatında toplantılarda, projelerde veya stratejik kararlarda iş arkadaşları ve yöneticilerle fikir ayrılıkları yaşamak kaçınılmazdır. Çoğu zaman bu anlaşmazlıklar kişilerde stres yaratır, iletişimi koparır ve iş ilişkilerini zedeler. Ancak, Journal of Personality and Social Psychology dergisinde yayımlanmak üzere olan ve Dvori Saluk, Guy Itzchakov, Netta Weinstein ile Moty Amar tarafından kaleme alınan yeni bir bilimsel araştırma, bu zorlu durumu tersine çevirmenin çok

Sivil havacılık sektörü, son dönemde Orta Doğu'da yaşanan çatışmaların gölgesinde büyük bir sınav veriyor. Reuters haber ajansında, Allison Lampert ve Abhijith Ganapavaram imzasıyla yayımlanan güncel bir rapora göre, bölgede görev yapan havayolu pilotları çok ciddi güvenlik ve iş güvencesi endişeleriyle karşı karşıya. Sivil havacılık profesyonellerini yakından ilgilendiren bu durum, operasyonel zorunluluklar ile uçuş güvenliği arasındaki hassas dengeyi yeniden tartışmaya

Geleneksel havacılık emniyet anlayışı, tarihsel olarak sistemlerde nelerin yanlış gittiğine, hatalara ve kazalara odaklanmıştır. Ancak günümüzün modern sivil havacılık operasyonlarında, sadece hataları incelemek yerine, işlerin nasıl ve neden "doğru" gittiğini analiz eden yeni nesil bir uçuş emniyeti felsefesi ortaya çıkmıştır. Bu yeni felsefe, insanların havacılık emniyetine yaptıkları olumlu katkıları anlamak ve bu bilgileri Emniyet Yönetim Sistemleri (SMS - Safety Managem